مقدمه:

گاهی ، یافته‌هایی در گذر زمان به دست فراموشی سپرده می‌شوند كه می‌توانند در روزگار كنونی سازنده‌ترین درسها را به خود به همراه داشته باشند ؛ افزون بر این ، مروری بر تاریخ دانش همواره افزایش آگاهی را با خود به همراه داشته است و یاریگر بزرگی در تكامل روند علوم بوده است . از این رو در این بخش به تاریخ‌شناسی مهندسی صنایع از دوران دور تا به امروز خواهیم پرداخت تا بدانیم در فرایند شكل‌گیری مهندسی صنایع به صورتی كه اینك می‌شناسیم ، چه‌ كسانی و با چگونه تلاشهایی سهم داشته‌اند و حوزه‌های گوناگون این دانش ، چگونه سیر تكاملی خود تا به امروز را پیموده‌اند . از یاد نبریم كه :

                                        تاریخ بزرگترین معلم انسانهاست 

تاریخچه مهندسی صنایع به چه زمانی باز می‌گردد ؟

اهرام ثلاثه را حتما تاکنون بارها و بارها دیده‌اید و بی‌شک می‌دانید که یکی از عجایب هفتگانه جهان به شمار می‌آیند . آیا به دلیل این انتخاب اندیشیده‌اید ؟! آیا می‌دانید که  مهندسی پیچیده و اندیشمندانه‌ای که در ساخت آنها به کار رفته ، اهرام ثلاثه را به یکی از معظم‌ترین آثار تمدن بشری تبدیل ساخته‌است ؟! درست حدس زده‌اید ؛ نخستین  گامهای ملموس مهندسی را می توان در ساخت اهرام مصر دید که تاریخ آنها به قرنها پیش از میلاد مسیح باز می‌گردد .

مهندسین بین‌النهرین ( سرزمین مابین دجله و فرات در عراق کنونی ) نیز پی برده ‌بودند که برای ساخت ساختمانهای عمومی باید زمین را گود کنند و بدین ترتیب آغازین کاربردهای بیل در کندن زمین مرسوم شد .

از سوی دیگر ، مهندسین یونانی نیز نقش بسیار زیادی در امر مهندسی و بویژه در ساختمان سازی و مکانیک داشته‌اند ...

گرچه در این سوابق ، پیشینه بارزی از مهندسی صنایع به چشم نمی‌خورد ، اما کاربرد مهندسی صنایع در آنها نهفته و به سزاست ؛ در آن زمان هنوز تعریفی از مهندسی صنایع و حتی مهندسی وجود‌نداشته اما دست‌اندرکاران باستانی ما بی‌آنکه بدانند نخستین فعالیتهای مهندسی را پایه‌ریزی می‌کرده‌اند و هدف ما از بیان چنین مواردی نیز همین بوده تا دانسته‌ شود کوششهایی که ماهیت مهندسی داشته‌اند ریشه در اعماق تاریخ دارند و آغازشان صرفا به یک یا چندین قرن اخیر باز نمی‌گردد . پس از بیان این مقدمات گمان می‌کنید اغراق می شود اگر ادعا کنیم : انسان از بدو خلقت مهندس آفریده شده ‌است ؟!

با همه اینها طلیعه پیشرفت چشمگیر در علوم مهندسی به اواخر قرن هیجدهم میلادی باز می‌گردد : انقلاب صنعتی !

منبع :‌ پایگاه جامع مهندسی صنایع ایران